COLOR OF THE LANDSCAPE

Bedri KARAYAĞMURLAR 

My desire is to make this text an easy and quickly readable one.
 
Talking about an artist may begin with looking at the painting but it also continues with knowing the artist himself/herself and what surrounds him/her. Because painting is not a pleasant image without meaning.
 
I have known Turan and his paintings for a long time. I think I know changes and tides in his paintings. We are not staying at the same floors but it is a yelling distance between us. We visit each other in every chance for years. There are plenty of paint and colors inside our sharing in a lunch or a tea break. It is important to know about person about whom you will write, but knowing him/her close can set a wall in front of the things you would say about him/her.. Turan looks warm to what was told and wrote about inside the friendship boundaries. He takes it long for even if he is broken. I know him that way. I think this is the way he found to protect himself in a rough and tumble world. Who knows? Who does not act this way, if we think about our livings? We are at this age, we have spent all labors, we could not get any rest. Unhapinesses, disturbances. Carnages and mistreatments. Our youths had been flown away. Days shouldered sorrows and had been passed without ever coming back. And now we have handful lees of pain, sorrow and happiness. Happiness is the one at the endmost. It is what falls to our share from a generation, from a term at most from the adventure of our democracy. This is why we are silent, we are speaking, why we are angry and why we struggle to light up the dark days.
Everyone may have a sorrow. It is no matter if it is spoken out or not, you see it in the way of he/she walks, if he/she is an artist, you see it in the drawings. What does Turan think, what does he want? There is no doubt that he desires an easy world without fight and crowed. Who does not want? Do we desire it all for ourselves? Any other may desire it for them but if it is Turan that we are talking about, he desires it for the rest of the world, for all humanities. Now do not ask where all these came out from. It surely came out from his paintings. In a world of broken confidence we all wish to go where our happy past hid. Firstly to the mother’s bosom, to the family home and then who knows to where? Who could forget the houses with gardens and with red roof tiles on the cobble roads, in which gardens we ate mulberries and plums? Don’t you desire to go where sun shines in the most beautiful way? The houses with stoves burning with crackles, in the winter we sheltered in. The houses with smoking trust from their crooked chimneys. Have you forgotten the villages, towns and cities without air pollution? The days we were fishing in the clean rivers, are now too far. As I have been thinking, I am not quite sure about being sorry for the lost days or being sorry for the beauties I let went of.
Do you think about all these things when you look at the Turan’s paintings? What does Turan think and paint the old house and roads continuously. Does he make us think about the days of raising the young bourgeois who try to prize destruction of nature and destruction they caused, with intention to the landscapes in 18th century? Because wasted nature and peaceful past is not only belongs to the artist. Scenes we see in Hogart and Watto is important to represent the present day. Figures we see there, does not seen in the Turan’s joyful images which contains sorrow in. Because the spaces of past have already been abandoned or been replaced with concrete buildings. With an interesting cross passing, the figures seen as nudes who had already become an urban. Undoubtedly you can follow some other traces. For example you can consider the road images of Utrillo. You can also see the landscapes or roads of Turkish Impressionists in those paintings.
According to us, it is the secret details of Enginoğlu’s paintings. In a long distance view you can declare the artist, who cares your emotions gently,  is trying to  forward us images we like; but in a closer perspective you can say that it is not about the audience but the artists himself.   Subject which seems trying to make a connection with the audience is actually chosen to be the guarantee of happiness of artists himself. Higher experience on using the paint can be seen on usage of colors. It is like artist is playing a game to find new colors in every location which audience can not be aware of. This game constitutes the real reasons of why he paints. Effort of making highly impressive values with highly aromatic colorful values on dark schemes can be considered as a child’s play with a kaleidoscope. Therefore the happiness where the reason of Turan’s depends on, makes his painting efficient, also makes him get in to the trouble in our vision.  İzmir 2007
 

Manzaranın Rengi
Bedri KARAYAĞMURLAR 
www.bedrikarayagmurlar.com   

İstiyorum ki, ağırlaşmadan, herkesin bir solukta okuyacağı bir yazı olsun.

Bir sanatçının  resimleri için konuşmak  önce resme bakmakla başlasa da  sanatçıyı  ve çevresini  tanımakla sürer. Çünkü  resim anlamı olmayan  hoş bir görüntü değildir sadece. 

Turan’ı da, resimlerini de uzun süredir tanıyorum. Resmindeki değişmeleri gelgitleri bildiğimi düşünüyorum.  Fakültede  aynı katta olmasak da bir  seslenme  uzaklığındayız. Fırsat buldukça  birbirimize gider geliriz yıllardır. Bir yemek arasında, bir çay molasında    paylaştıklarımızın içinde bolca boya ve renk de var kuşkusuz. Hakkında yazmayı  düşündüğünüz kişiyi tanımak  önemlidir ama yakından tanımak acaba sözün önüne duvar örer mi? Turan,  söylenene ve yazılana  dostluk sınırları içinde sıcak bakar; kırılsa da yenini uzun tutar. Böyle tanımışım. Kıran kırana bir dünyada kendini korumanın yolunu böyle bulmuştur . Kim bilir. Kim öyle değil ki,  yaşadıklarımız düşünülürse. Şu yaşa geldik; şunca emek harcadık, rahat yüzü görmedik. Mutsuzluklar, tedirginlikler. Kırımlar kıyımlar. Uçtu gitti gençliğimiz. Bir daha gelmemecesine geçti gitti günler, mutsuzluklarını yüklenip sırtlarına.  Bize bir avuç tortusu kaldı acının hüznün sevincin. Sevinç  en sonda. Bu  bir kuşağın, bir dönemin, dahası  demokrasimizin macerasından  payımıza düşenlerdir. Susmamız, konuşmamız, öfkelenmemiz ve kararmış günleri aydınlatmak için çırpınmamız bundandır.

Herkesin bir derdi vardır. Söylense de söylenmese de  fark etmez; bakışında,  yürüyüşünde, ressamsa,  renginde çizgisinde  izlersiniz. Turan ne düşünür, ne ister?  Kuşkusuz kavgasız  gürültüsüz rahat bir dünya ister. Hangimiz istemeyiz ki? Bir kendimiz için mi isteriz? Başkaları  yalnızca kendisi için isteyebilir ama söz konusu Turan’sa,   dünya için ister, bütün insanlar için ister. Şimdi bütün bunlar nereden çıktı demeyin.  Resimlerinden çıktı elbet. Güvenin kırıldığı dünyada, hepimiz, mutlu geçmişimizin saklandığı yere gitmeyi düşleriz. Önce ana kucağı baba ocağı çocukluluğumuza,  sonra  daha kim bilir nerelere. Arnavut kaldırımlı  sokaklarda, tek katlı  kırmızı kiremitli, bahçesinde  dut yediğimiz, erik topladığımız evleri  kim unuttu. Güneşin en güzel  ışıdığı  yerlere gitmeyi özlemez misiniz?. Kışın soğuktan sığındınız, sobası  gürül gürül yanan evleri. Çarpık bacasından sıcacık güven tüten evleri. Havaları kirlenmemiş köyleri kasabaları  şehirleri unuttunuz mu?  Tertemiz derelerinde  balık tutuğumuz   günler öyle uzak ki şimdi. Düşündükçe yitirilen  geçmişe mi, kıyıp yok ettiğim güzellikleri mi üzülmeli bilmiyorum.

Turan’ın resimlerine bakınca bunları mı düşünürsünüz siz de? Turan ne düşünür de  durmadan eski sokakları   kasabaları evleri  boyar.  18. Yüzyılda açıkça görülen  doğanın  yıkımı ve  neden oldukları yıkımı  kır resimlerine ilgileri,  görkemli  kır gezileri ile ödünlemeye    çalışan genç burjuvazinin yükseliş  günlerini mi düşündürür bize. Çünkü yiten doğa , güvenli geçmiş  sadece sanatçıya ait değildir.   Hogart  ve Watto  da izlediğimiz  sahneler bu  günlerin temsili açısından  çok önemlidir.  Orada gördüğümüz figürler,  Turan ‘ın  gizli bir hüznü  içinde barındıran  sevinçli görüntülerinde bulunmazlar.  Çünkü  o geçmişin  mekanları çoktan terkedilmiş ya da  yerlerine beton binalar yapılmıştır. İlginç bir geçişle    figürler, Turan da,  artık kentli olmuş  insanların sanatçıya   model olduğu nü’lerinde izlenir. Başka izler de sürebilirsiniz kuşkusuz. Örneğin Utrillo ‘nun sokak resimlerini  düşünebilirsiniz. Türk İzlenimcilerinin  manzaralarını, sokaklarını da izleyebilirsiniz bu resimlerde.

Enginoğlu’nun resminin gizi  ayrıntılardır bize göre.  Uzak bakışla  size  duygularınızı okşayan bir görünü sunan sanatçının,  bunu,  size sevdiğiniz  görüntüler ulaştırma isteğiyle  açıklamaya çalışabilirsiniz; oysa yaklaştığınızda sanatçının izleyiciden çok kendisiyle ilgi olduğunu açıkça görürüsünüz. İzleyiciyle  bağ kurmanın yolu olarak seçildiği sanılan  konu, gerçekte sanatçının kendi mutluluğunun garantisi olarak seçilmiştir.  Boya deneyiminin  yüksekliği renklerin kullanımında açıkça izlenir.  Neredeyse sanatçı her renk planında izleyicinin   fark edemeyeceği  yeni renkler yeni  değerler bulma oyunu oynamaktadır.  Bu oyun  resim yapmanın da gerçek gerekçesini oluşturmaktadır onda. Koyu  planların üzerinde  renklilik değeri yüksek boyalarla  giriştiği  etkili değerler oluşturma çabası   bir çocuğun kaleydeskopla oynaması gibidir neredeyse.  Turan’ın gerekçesinin yaslandığı yerdeki mutluluk,  resmini etkili kılmasına  karşın , onun sıkıntıya  girmesine de neden oluyor bize göre.  İzmir 2007

www.bedrikarayagmurlar.com